অৰূপৰ আৱেদন
পাঠভিত্তিক অনুশীলনীৰ সম্পূৰ্ণ প্ৰশ্নোত্তৰ
ক — পাঠভিত্তিক ক্ৰিয়া
১। চমু উত্তৰ দিয়া:
(ক) অৰূপে কি কাৰণত কেইবাদিনো স্কুলত অনুপস্থিত আছিল?
উত্তৰ: ভোজ খোৱাৰ পিছত পেট-চলা ৰোগত ভুগি অত্যন্ত দুৰ্বল হৈ থকাৰ বাবে অৰূপ কেইবাদিনো স্কুলত অনুপস্থিত আছিল।(খ) অৰূপৰ পেট-চলা ৰোগ কিয় হৈছিল?
উত্তৰ: গাঁৱৰ এঘৰলৈ ভোজ খাবলৈ গৈ তাত অস্বাস্থ্যকৰ খাদ্য খোৱাৰ বাবে অৰূপৰ পেট-চলা ৰোগ হৈছিল।(গ) অৰূপে দিয়া চিঠিখন পঢ়ি শিক্ষয়িত্ৰীগৰাকীয়ে কি কৈছিল?
উত্তৰ: শিক্ষয়িত্ৰী বাইদেৱে ক’লে যে অৰূপে দিয়াখন এখন ব্যক্তিগত চিঠিহে হৈছে। স্কুলত অনুপস্থিত থাকিলে ছুটী মঞ্জুৰীৰ বাবে প্ৰধান শিক্ষক মহোদয়লৈ আনুষ্ঠানিক ‘আবেদন’ বা ‘দৰখাস্ত’হে লিখিব লাগে।(ঘ) আৱেদনক আৰু কি বুলি কয়?
উত্তৰ: আৱেদনক ‘দৰখাস্ত’ (Application) বুলিও কয়।(ঙ) অৰূপে পঢ়া স্কুলখনৰ নাম কি?
উত্তৰ: নৱজ্যোতি আদৰ্শ প্ৰাথমিক বিদ্যালয়।(চ) অৰূপে কি বিচাৰি আৱেদন কৰিছিল?
উত্তৰ: বিদ্যালয়ত অনুপস্থিত থকা দিনকেইটাৰ বাবে ছুটী মঞ্জুৰ কৰিবলৈ অনুৰোধ জনাই আৱেদন কৰিছিল।
২। শব্দবোৰৰ অৰ্থ লিখা:
ব্যস্ত: কাম-কাজত লাগি থকা / নিয়োজিত।
খতি: অনুপস্থিত / বিৰতি।
ছুটী: বিশ্ৰামৰ সময় / কামৰ পৰা অব্যাহতি।
মঞ্জুৰ: গ্ৰহণ কৰা / অনুমোদন দিয়া।
একান্ত: অতিশয় অনুগত / আন্তৰিক।
শৈলী: লিখাৰ ধৰণ বা নিয়ম।
শিৰোনামা: চিঠি বা আবেদনৰ ওপৰৰ শীৰ্ষক অংশ (ঠিকনা আৰু তাৰিখ)।
৩। ‘অৰূপ, তুমি দেখোন কেইবাদিনো স্কুল খতি কৰিলা, কিবা অসুখ-বিসুখ হৈছিল নেকি?’— এই প্ৰশ্নটো কোনে, কেতিয়া, কাক কৰিছিল?
উত্তৰ:
কোনে কাক কৈছিল: শ্ৰেণী-শিক্ষয়িত্ৰী ৰেহেনা খাতুন বাইদেৱে ছাত্ৰ অৰূপক কৈছিল।
কেতিয়া কৈছিল: বহু দিন স্কুল খতি কৰাৰ পিছত অৰূপ যেতিয়া শ্ৰেণীকোঠালৈ আহিছিল, তেতিয়া বাইদেৱে অৰূপক দেখি এই প্ৰশ্নটো কৰিছিল।
৪। স্কুলত অনুপস্থিত থাকিলে কাৰ জৰিয়তে কালৈ আৱেদন কৰিব লাগে?
উত্তৰ: স্কুলত অনুপস্থিত থাকিলে শ্ৰেণী-শিক্ষক / শ্ৰেণী-শিক্ষয়িত্ৰীৰ জৰিয়তে মাননীয় প্ৰধান শিক্ষক / প্ৰধান শিক্ষয়িত্ৰী মহোদয়লৈ আৱেদন কৰিব লাগে।
৫। অৰূপে লিখা পত্ৰ আৰু শিক্ষয়িত্ৰী বাইদেৱে শিকোৱা আৱেদনখনৰ মাজত কি কি পাৰ্থক্য দেখিলা?
বৈশিষ্ট্য | অৰূপে লিখা চিঠি (Letter) | শিক্ষয়িত্ৰীয়ে শিকোৱা আৱেদন (Application) |
|---|---|---|
১. প্ৰকৃতি | ই এখন অনানুষ্ঠানিক ব্যক্তিগত চিঠি। | ই এখন আনুষ্ঠানিক প্ৰশাসনিক দৰখাস্ত। |
২. প্ৰাপক | কেৱল শ্ৰেণী-শিক্ষয়িত্ৰীলৈ সম্বোধন কৰা হৈছিল। | শ্ৰেণী-শিক্ষয়িত্ৰীৰ জৰিয়তে প্ৰধান শিক্ষক মহোদয়লৈ লিখা হৈছিল। |
৩. বিষয় (Subject) | কোনো সুকীয়া বিষয় উল্লেখ নাছিল। | স্পষ্টভাৱে ‘ছুটী মঞ্জুৰীৰ আবেদন’ বুলি বিষয় উল্লেখ আছিল। |
৪. অভিভাৱকৰ স্বাক্ষৰ | কোনো অভিভাৱকৰ চহী নাছিল। | পিতৃ/অভিভাৱকৰ চহী আৰু অনুমোদন সন্নিৱিষ্ট আছিল। |
খ — ভাষা অধ্যয়ন (ব্যাৱহাৰিক ব্যাকৰণ)
১। ক্ৰিয়াৰ কালৰ ধাৰণা (Tenses):
অতীত কাল: আগতে হৈ যোৱা কাৰ্য (যেনে: গৈছিলোঁ, হৈছিল, খুৱাইছিল, আহিছিল)।
বৰ্তমান কাল: এতিয়া হৈ থকা বা সদায় হোৱা কাৰ্য (যেনে: পঢ়োঁ, গাইছে, নাচিছে, উৰিছে)।
ভৱিষ্যত কাল: আগলৈ হ’বলগীয়া কাৰ্য (যেনে: যাম, লিখিবা, ক’ব, শুনিম)।
২। বাক্যৰ উপযুক্ত ক্ৰিয়াপদ নিৰ্বাচন:
(ক) মই কাইলৈ গুৱাহাটীলৈ যাম।
(খ) সৌৱা, চৰাইবোৰ আকাশত উৰিছে।
(গ) যোৱাবেলি আমাৰ ইয়াত বানপানী হৈছিল।
(ঘ) আহা, আমি ঘৰলৈ যাওঁ।
(ঙ) মই কিতাপ পঢ়োঁ।
(চ) তুমি কি কৰিছা?
(ছ) তেওঁ ধান দাইছে।
(জ) আমি ছবি আঁকিছিলোঁ।
(ঝ) তোমালোকে গীত গাইছিলা।
(ঞ) তেওঁলোকে বল খেলিছিল।
(ট) দেউতা আজি আহি পাব।
(ঠ) সিহঁতে কাইলৈ চিনেমা চাব।
(ড) আমি বৰশী বাম।
৩। ক্ৰিয়াৰ কাল অনুসৰি শ্ৰেণীবিভাজন তালিকা:
অতীত কাল (Past Tense) | বৰ্তমান কাল (Present Tense) | ভৱিষ্যত কাল (Future Tense) |
|---|---|---|
মণিকা কালি স্কুললৈ আহিছিল। | মই কিতাপ পঢ়োঁ। | মই কাইলৈ গুৱাহাটীলৈ যাম। |
যোৱাবেলি আমাৰ ইয়াত বানপানী হৈছিল। | সৌৱা চৰাইবোৰ আকাশত উৰিছে। | দেউতা আজি আহি পাব। |
আমি ছবি আঁকিছিলোঁ। | আহা আমি ঘৰলৈ যাওঁ। | সিহঁতে কাইলৈ চিনেমা চাব। |
তোমালোকে গীত গাইছিলা। | তুমি কি কৰিছা? | আমি বৰশী বাম। |
তেওঁলোকে বল খেলিছিল। | তেওঁ ধান দাইছে। | — |
৪। খালী ঠাই উপযুক্ত ক্ৰিয়াপদেৰে পূৰণ:
(ক) যোৱাবেলি আমি বনভোজ খাবলৈ গৈছিলোঁ। আমাৰ লগত ছাৰ-বাইদেউসকলে গৈছিল। বাটত তেখেতসকলে আমাক বৰ ভাল ভাল কথা কৈছিল আৰু কৌতুক শুনি আমরা বৰ ফুৰ্তি পাইছিলোঁ। মাজে মাজে আমি গান গাইছিলোঁ।
(খ) পচোৱা বতাহ বলিছে। সৌৱা পথাৰত এজাক গৰখীয়া ল’ৰাই খেলি আছে। তেওঁলোকৰ কেইজনমানে হাউ গুদু খেলিছে। আন কেইজনমানে গছৰ তলত বহি বাঁহী বজাইছে। এজনে আঁহতৰ গুৰিতে জিৰণি লৈছে।
(গ) মা কাইলৈ মাহীহঁতৰ ঘৰলৈ যাব। তাত তেওঁ কেইদিনমান থাকিব। মাহীদেউৰ বিয়াৰ পাছতহে উভতি আহিব। আহোঁতে মোলৈ লাৰু-পিঠা আনিব।
৫। উপসৰ্গ যোগ কৰি শব্দ গঠন আৰু বাক্য ৰচনা:
অ + ৰূপ ➔ অৰূপ: অখাদ্য খোৱাৰ বাবে অৰূপৰ পেটৰ অসুখ হৈছিল।
অ + সহ্য ➔ অসহ্য: কালি গৰমত অসহ্য গা বিষাইছিল।
অ + খাদ্য ➔ অখাদ্য: ৰাস্তাৰ খোলা অখাদ্য খাব নালাগে।
অ + সুখ ➔ অসুখ: ঠাণ্ডা লাগি ল’ৰাটোৰ অসুখ হ’ল।
অ + মিল ➔ অমিল: দুয়ো বন্ধুৰ মতামতৰ মাজত অমিল দেখা গ’ল।
অনু + গ্ৰহ ➔ অনুগ্ৰহ: অনুগ্ৰহ কৰি বিদ্যালয়ত অনুপস্থিত থকা দিনকেইটাৰ ছুটি মঞ্জুৰ কৰে যেন।
অনু + উপস্থিত ➔ অনুপস্থিত: অসুখৰ বাবে ৰাহুল আজি শ্ৰেণীত অনুপস্থিত আছে।
অনু + ৰূপ ➔ অনুৰূপ: এই ছবিখনৰ এটা অনুৰূপ প্ৰতিচ্ছবি আঁকা।
অনু + মান ➔ অনুমান: মেঘৰ গৰ্জন শুনি বৰষুণ হ’ব বুলি অনুমান কৰা হৈছে।
অনু + চিত ➔ অনুচিত: কাৰোবাক খং কৰাটো অনুচিত কাৰ্য।
৩. পত্ৰ আৰু আৱেদন লিখনৰ আৰ্হি
(ক) প্ৰধান শিক্ষক মহোদয়লৈ বিশুদ্ধ খোৱাপানীৰ ব্যৱস্থা কৰিবলৈ অনুৰোধ জনাই আৱেদন:
তাৰিখ: ২০/০৮/২০২৬
স্থান: গুৱাহাটী
প্ৰতি,
মাননীয় প্ৰধান শিক্ষক মহোদয়ৰ সমীপেষু,
নৱজ্যোতি আদৰ্শ হাইস্কুল, গুৱাহাটী।
(শ্ৰেণী-শিক্ষক মহোদয়ৰ জৰিয়তে)
বিষয়: বিদ্যালয়ত বিশুদ্ধ খোৱাপানীৰ ব্যৱস্থা কৰাৰ বাবে আবেদন।
মহাশয়,
বিনীত নিবেদন এই যে আমাৰ বিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলৰ বাবে বৰ্তমান থকা পানীৰ টেপটোৰ পানী প্ৰায়ে লেতেৰা আৰু অপৰিষ্কাৰ হৈ থাকে। ইয়াৰ ফলত ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকল বিভিন্ন পেটৰ অসুখত ভুগিবলগীয়া হৈছে।
অতএব, মহোদয়ৰ ওচৰত আমাৰ সৰল প্ৰাৰ্থনা— ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ সুস্বাস্থ্যৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি বিদ্যালয় চৌহদত এটা আধুনিক ফিল্টাৰযুক্ত বিশুদ্ধ খোৱাপানীৰ ব্যৱস্থা কৰি আমাক কৃতাৰ্থ কৰে যেন।
ইতি,
আপোনাৰ একান্ত বাধ্য ছাত্ৰ-ছাত্ৰীবৃন্দ,
অষ্টম শ্ৰেণী, নৱজ্যোতি আদৰ্শ হাইস্কুল।
(খ) আইতাকলৈ প্ৰণৱৰ চিঠিৰ উত্তৰ:
শিৱসাগৰ
তাৰিখ: ১০/০৬/২০১৩
পূজনীয়া আইতা,
প্ৰথমতে মোৰ সেৱা গ্ৰহণ কৰিব। কালি আপোনাৰ মৰমৰ চিঠিখন পালোঁ। ঘৰৰ সকলো কুশলে আছোঁ। সৰুবাপু পোনাকণৰ অসুখ এতিয়া সম্পূৰ্ণ ভাল হ’ল আৰু দেউতাৰ ব্যৱসায়ো ভালে চলিছে।
মোৰ ছমহীয়া পৰীক্ষা অহা মাহৰ পৰা আৰম্ভ হ’ব। আপোনাৰ উপদেশ অনুসৰি মই মন দি পঢ়া-শুনা কৰি আছোঁ। পৰীক্ষাত ভাল ফল দেখুৱাবলৈ মই সম্পূৰ্ণ চেষ্টা চলাম। পৰীক্ষা শেষ হ’লেই বন্ধত আপোনাৰ ওচৰলৈ যাম। আপোনাৰ শৰীৰৰ যত্ন ল’ব। ইতি—
আপোনাৰ মৰমৰ নাতি
প্ৰণৱ
(গ) ডাকঘৰৰ প্ৰধান সেৱাসমূহ (চমু টোকা):
ডাক-টিকট (Postage Stamp): চিঠি বা পাৰ্চেল ডাকযোগে পঠিয়াবলৈ নিৰ্ধাৰিত মাচুলৰ প্ৰমাণস্বৰূপে খামৰ ওপৰত লগোৱা চৰকাৰী মোহৰযুক্ত কাগজৰ টিকট।
পোষ্ট-কাৰ্ড (Postcard): খোলাভাৱে চমু বাৰ্তা লিখি পঠিয়াব পৰা আটাইতকৈ কম খৰচী ডাক সেৱাৰ কাৰ্ড।
খাম (Envelope): ব্যক্তিগত বা গোপনীয় চিঠি-পত্ৰ ভৰাই পঠিয়াবলৈ ব্যৱহৃত কাগজৰ আৱৰণ।
পিন ক’ড (PIN Code): Postal Index Number — ডাক সেৱাত নিৰ্দিষ্ট এলেকা বা অঞ্চল অতি সহজে আৰু ক্ষিপ্ৰভাৱে চিনাক্ত কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা ৬টা অংকবিশিষ্ট বিশেষ সংখ্যা।
মনি-অৰ্ডাৰ (Money Order): ডাকঘৰৰ জৰিয়তে এঠাইৰ পৰা আনঠাইলৈ নিৰাপদে নগদ ধন প্ৰেৰণ কৰাৰ পুৰণি চৰকাৰী ব্যৱস্থা।
ডাক বীমা আৰু ক্ষুদ্ৰ সঞ্চয়: ডাকঘৰত ৰাইজে নিজৰ উপাৰ্জিত ধন সুৰক্ষিতভাৱে জমা ৰাখিবলৈ সঞ্চয়ী একাউণ্ট আৰু ভৱিষ্যত সুৰক্ষাৰ বাবে ডাক জীৱন বীমাৰ সুবিধা গ্ৰহণ কৰে।