পাঠৰ মূল সাৰাংশ 

‘বিহুৰে বিৰিণা পাত’ পাঠটিত অসমৰ জাতীয় গৌৰৱ তথা কৃষিভিত্তিক তিনিটি বিহু— ব’হাগ বিহু (ৰঙালী), কাতি বিহু (কঙালী) আৰু মাঘৰ বিহু (ভোগালী)ৰ লোক-ঐতিহ্য আৰু আনন্দময় পৰিৱেশ বিহুগীতৰ মাজেৰে বৰ্ণনা কৰা হৈছে। মুগাৰ মহুৰা আৰু মাকোতকৈও আপোন ব’হাগৰ বিহুটিয়ে অসমীয়াৰ প্ৰাণ আৰু মান-সন্মান কঢ়িয়াই আনে। পাঠটিত বিহুগীতৰ জৰিয়তে অসমৰ সেউজ প্ৰকৃতি (ভেবেলী লতা, বিৰিণা পাত, লাই-লফা-খুতৰা শাক), তাঁতশালৰ সঁজুলি আৰু সমাজৰ গৃহস্থক মূৰৰ চুলি ছিঙি আশীৰ্বাদ দিয়া পৰম্পৰা দাঙি ধৰা হৈছে। লগতে বিহুগীতৰ লগত সংগত কৰা বিভিন্ন থলুৱা বাদ্যযন্ত্ৰ (ঢোল, পেঁপা, গগণা, সুতুলি আদি) আৰু প্ৰত্যয়যুক্ত অসমীয়া শব্দ গঠনৰ ব্যাকৰণ শিকোৱা হৈছে।

শব্দাৰ্থ আৰু এক কথাত প্ৰকাশ (জানি থওঁ আহা)

এক কথাত প্ৰকাশ

• বিহুৰ আগদিনা → উৰুকা

• ঢোল বায় যি → ঢুলীয়া

• ৰঙালী বিহুত লোৱা গামোচা → বিহুৱান

• বিহু নচা ছোৱালী → বিহুৱতী

• কাতি মাহত দীঘল বাঁহত আঁৰি লগোৱা চাকি → আকাশবন্তি

• মাঘৰ বিহুত জ্বলাবলৈ সজা কাঠ বা নৰাৰ দম → মেজি

পাঠভিত্তিক অনুশীলনীসমূহৰ সম্পূৰ্ণ সমাধান (Exercises)

১। অৰ্থৰ লগত মিলাই শব্দবোৰ লিখা:

• চ’ত-ব’হাগত সৰু সৰু বগা ফুল ফুলা এবিধ লতা → ভেবেলী লতা

• এনেকুৱা → এনুৱা

• তাঁত বওঁতে ব্যৱহাৰ কৰা এবিধ কাঠৰ যতন → মাকো

• মাকোত লগাই লোৱা সূতা মেৰিয়াই থোৱা সৰু চুঙা → মহুৰা

• শেষ নোহোৱা → ওৰ নপৰা

• কুশল-মংগল বাঞ্ছা কৰি কোৱা কথা → আশীৰ্বাদ

২। উত্তৰ কোৱা আৰু লিখা:

(ক) ব’হাগ বিহুৰ সময়ত ফুলা কোনবিধ ফুলৰ কথা পাঠটিত কোৱা হৈছে?
উত্তৰ: ব’হাগ বিহুৰ সময়ত ফুলা ভেবেলী লতাৰ ফুলৰ কথা পাঠটিত কোৱা হৈছে।

(খ) ব’হাগৰ বিহুক কিহতকৈ বেছি চেনেহৰ বুলি পাঠটিত কোৱা হৈছে?
উত্তৰ: ব’হাগৰ বিহুক তাঁতৰ মুগাৰে মহুৰা আৰু মাকোতকৈও বেছি চেনেহৰ বুলি পাঠটিত কোৱা হৈছে।

(গ) কাতি বিহুক আন কি নামেৰে জনা যায়?
উত্তৰ: কাতি বিহুক ‘কঙালী বিহু’ নামেৰে জনা যায়।

(ঘ) কি এৰিলে অসমৰ মান নাথাকিব বুলি পাঠটিত কোৱা হৈছে?
উত্তৰ: অসমৰ প্ৰাণস্বৰূপ আদৰৰ বিহুটি এৰিলে অসমৰ মান নাথাকিব বুলি পাঠটিত কোৱা হৈছে।

৩। বাক্য ৰচনা কৰা:

• চেনেহ: মাক-দেউতাৰ চেনেহ সকলো সন্তানৰ বাবেই ভগৱানৰ আশীৰ্বাদস্বৰূপ।

• এনুৱা: বসন্ত কালত অসমত এনুৱা আনন্দৰ পৰিৱেশ হয় যে সকলোৰে মন প্ৰফুল্লিত হৈ পৰে।

• মান: আমি সকলোৱে নিজৰ দেশ, ভাষা আৰু জাতীয় সংস্কৃতিৰ মান ৰক্ষা কৰা উচিত।

• গৃহস্থ: হুঁচৰি গাবলৈ আহি ডেকা-গাভৰুৱে ক’লে— “গৃহস্থ কুশলে থাক।”

৪। ভাষা-অধ্যয়ন (বিহুগীতৰ পৰা বাছি লিখা):

• (ক) মাহৰ নাম: চ’ত, ব’হাগ, কাতি, মাঘ।

• (খ) উদ্ভিদৰ নাম: ভেবেলী লতা, বিৰিণা, লাই শাক, লফা শাক, খুতৰা শাক।

• (গ) উৎসৱ-পাৰ্বণৰ নাম: ব’হাগ বিহু, কাতি বিহু, মাঘৰ বিহু।

• (ঘ) তাঁত-শালত ব্যৱহাৰ হোৱা সঁজুলিৰ নাম: মহুৰা, মাকো।

• (ঙ) ঠাইৰ নাম: অসম।

• (চ) গুণ বুজোৱা শব্দ: চেনেহৰ, আদৰৰ, সাদৰৰ, কুশলে।

৫। ব্যাকৰণ: প্ৰত্যয় যোগে শব্দ গঠন আৰু ভাঙি দেখুওৱা:

(খ) ‘আলী’ আৰু ‘ঈ’ প্ৰত্যয় যোগে শব্দ গঠন:

(গ) শব্দকেইটা কেনেদৰে গঠিত হৈছে ভাঙি লিখা:

• মাঘী = মাঘ + ঈ

• দীপালী = দীপ + আলী

• ফাগুনী = ফাগুন + ঈ

• বাঁহী = বাঁহ + ঈ

• মেঘালী = মেঘ + আলী

• ধনী = ধন + ঈ

• কঁকালী = কঁকাল + আলী

• গোলাপী = গোলাপ + ঈ

৬। এক কথাত প্ৰকাশ (মেজিৰ পৰা বাছি খালী বাকচত ভৰোৱা):

• (ক) বিহুৰ আগদিনা → উৰুকা

• (খ) ঢোল বায় যি → ঢুলীয়া

• (গ) ৰঙালী বিহুত লোৱা গামোচা → বিহুৱান

• (ঘ) বিহু নচা ছোৱালী → বিহুৱতী

• (ঙ) কাতি মাহত দীঘল বাঁহত আঁৰি লগোৱা চাকি → আকাশবন্তি

• (চ) মাঘৰ বিহুত জ্বলাবলৈ সজা কাঠ বা নৰাৰ দম → মেজি

৭। বিহুগীতৰ লগত বজোৱা থলুৱা বাদ্যযন্ত্ৰসমূহ:

ঢোল, পেঁপা, গগণা, সুতুলি, টকা, খোল, তাল, চিফুং, ছেৰজা, মিতং আৰু বাঁহী।

১০। গৰু বিহুৰ দিনা প্ৰয়োজনীয় সামগ্ৰীৰ তালিকা:

গা-ধুৱাবলৈ:
লাউ, বেঙেনা, কেঁচা হালধি, থেৰেজু, বৰথেকেৰা, চাট (বাঁহৰ শলা), মাহ-হালধিৰ মিশ্ৰণ, তৰাৰ জৰী (পঘা), দীঘলতী আৰু মাখিয়তীৰ পাত।

সন্ধিয়া গোহালিত যাগ দিবলৈ:
শুকান খেৰ, ধানৰ তুঁহ, শুকান গোবৰৰ লাৰু, তিতা কেৰেলাৰ লতা, আৰু বিহলঙনীৰ ডাল।