• কোনো এটা বস্তুক সমানে দুভাগ কৰিলে প্ৰতিটো ভাগক বোলে 'দুই ভাগৰ এক অংশ বা অৰ্ধাংশ'। ইয়াক ১/২ হিচাপে লিখা হয়।
• বস্তুটোক সমানে চাৰিভাগ কৰিলে প্ৰতিটো ভাগক বোলে 'চাৰিভাগৰ এক অংশ বা এক চতুৰ্থাংশ'। ইয়াক ১/৪ হিচাপে লিখা হয়।

• পৃষ্ঠা ৪২-ৰ ছবিসমূহ: পখিলা আৰু ফুলৰ চিত্ৰৰ মাজেৰে টনা ফুট থকা ৰেখাডালে চিত্ৰটোক সমানে আধাত (১/২) ভাগ কৰিছে।

• প্ৰথম চিত্ৰ (বৃত্তৰ ২ ভাগ ৰং কৰা) ➔ ই ১/২ অংশ, গতিকে ১/৪ নহয়।
• দ্বিতীয় চিত্ৰ (৪ টা সমান খোপৰ ১ টা খোপ ৰং কৰা) ➔ ১/৪ অংশ ৰং কৰা আছে (✓)।

• বিকনে ৰং কৰিলে = ১/৪ অংশ
• মনামীয়ে ৰং কৰিলে = ১/৪ অংশ
• বিকন আৰু মনামীয়ে একেলগে ৰং কৰিলে = ১/৪ + ১/৪ = ২/৪ অংশ বা আধা (১/২)।
• মিহিৰেও ১/৪ অংশ ৰং কৰাৰ পাছত মুঠ ৰং কৰা হ'ল = ১/৪ + ১/৪ + ১/৪ = ৩/৪ অংশ (তিনি চতুৰ্থাংশ বা চাৰি ভাগৰ তিনি)।

• বৃত্তৰ ৪ ভাগৰ ২ ভাগ (আধা) ৰং কৰা অংশ ➔ ১/২
• বৃত্তৰ ৪ ভাগৰ ১ ভাগ ৰং কৰা অংশ ➔ ১/৪
• বৃত্তৰ ৪ ভাগৰ ৩ ভাগ ৰং কৰা অংশ ➔ ৩/৪

• প্ৰীতিয়ে কাগজখন সমানে ৩ ভাগ কৰি ১ ভাগ ৰং কৰিলে ➔ 'তিনিভাগৰ এক অংশ বা এক তৃতীয়াংশ'; ইয়াক ১/৩ বুলি লিখা হয়।
• নিৰ্মলে কাগজখন সমানে ৬ ভাগ কৰি ১ ভাগ ৰং কৰিলে ➔ 'ছয় ভাগৰ এক অংশ বা এক ষষ্ঠাংশ'; ইয়াক ১/৬ বুলি লিখা হয়।

• গিলাচৰ হিচাপ: থুপটোত থকা মুঠ গিলাচ = ৮ টা। গতিকে গিলাচৰ থুপটোৰ ১/২ অংশত থাকিব = ৮ ÷ ২ = ৪ টা গিলাচ।

• কিতাপৰ ১/৩ অংশ: মুঠ কিতাপ ৯ খন ➔ ৯ ÷ ৩ = ৩ খন কিতাপত ঘেৰ দিব লাগিব।
• পেঞ্চিলৰ ৩/৪ অংশ: মুঠ পেঞ্চিল ৪০ ডাল ➔ (৪০ ÷ ৪) × ৩ = ৩০ ডাল পেঞ্চিলত ঘেৰ দিব লাগিব।
• লিচুৰ অংশ: মুঠ লিচু ২০ টাৰ ৩/৫ অংশ ➔ (২০ ÷ ৫) × ৩ = ১২ টা লিচুত ঘেৰ দিব লাগিব (অথবা ১/৪ অংশ হ'লে ৫ টা)।

• পিনাকীয়ে কাটি লোৱা অংশ = ১/২
• তাজনীনে কাটি লোৱা অংশ = ১/৩
• যিহেতু একে জোখৰ বস্তুক কম ভাগ কৰিলে প্ৰতিটো ভাগ ডাঙৰ হয়, সেয়ে: ১/২ > ১/৩।

ক্ৰমবৰ্ধমান ভাগৰ তুলনা (পৃষ্ঠা নং ৪৯-৫০):
• ১/২ > ১/৩ > ১/৪ > ১/৫ > ১/৬ > ১/৭ > ১/৮
• মনত ৰাখিবলগীয়া: একেটা বস্তুকে বেছিকৈ সমান ভাগ কৰিলে প্ৰতিটো ভাগ ক্ৰমান্বয়ে সৰু হৈ যায় (হৰ যিমানেই ডাঙৰ হয়, ভগ্নাংশৰ মান সিমানেই কমে)।

• উৰ্ধ্বক্ৰমত সজোৱা (সৰুৰ পৰা ডাঙৰলৈ, পৃষ্ঠা ৫০):
১/৮ < ১/৬ < ১/৫ < ১/৪ < ১/৩ < ১/২

• কৰিমে খেতি কৰা অংশ = ১/৩
• পাৰ্থই খেতি কৰা অংশ = ১/৫
• যিহেতু ১/৩ > ১/৫, গতিকে কৰিমৰ আলু খেতিৰ অংশ বেছি।

• (ক) হালধীয়া ৰং কৰা অংশ = ৩ টা খোপ ➔ ৩/৯ (বা ১/৩) অংশ
• (খ) ৰঙা ৰং কৰা অংশ = ৪ টা খোপ ➔ ৪/৯ অংশ
• (গ) নীলা ৰং কৰা অংশ = ২ টা খোপ ➔ ২/৯ অংশ

• (ক) ১/৪ + ২/৪ = ৩/৪ (৪ ভাগৰ ৩ ভাগ ৰং কৰা হ'ব)
• (খ) ১/৫ + ২/৫ = ৩/৫ (৫ ভাগৰ ৩ ভাগ ৰং কৰা হ'ব)
• (গ) ২/৬ + ৩/৬ = ৫/৬ (৬ ভাগৰ ৫ ভাগ ৰং কৰা হ'ব)

• সমতুল্য সম্পৰ্ক: ১/২ = ২/৪ = ৩/৬ = ৪/৮
• চিত্ৰৰ সমতুল্য ৰূপ: ৩/৫ = ৬/১০
• প্ৰশ্ন (১) বাকচ পূৰণ (পৃষ্ঠা ৫৩):
- ১/২ = ২/৪
- ১/৩ = ২/৬
- ২/৩ = ৪/৬

৩৬ টা সৰু বৰ্গৰে গঠিত নক্সাটোত বিভিন্ন ৰঙৰ অংশসমূহ হ'ল:
• ৰঙা ৰং: ৪ টা চুকৰ ৪ টা বৰ্গ ➔ ৪/৩৬ = ১/৯ অংশ
• সেউজীয়া ৰং: ১৬ টা বৰ্গ ➔ ১৬/৩৬ = ৪/৯ অংশ
• হালধীয়া ৰং: ৮ টা আধা বৰ্গ = ৪ টা পূৰ্ণ বৰ্গ ➔ ৪/৩৬ = ১/৯ অংশ
• বগা অংশ: বাকী থকা ১২ টা বৰ্গ ➔ ১২/৩৬ = ১/৩ অংশ