দুৰ্যোগ আৰু আমি
অনুশীলনী (পৃষ্ঠা ১০৯ – ১১০)
(১) শুদ্ধ উত্তৰটো বাছি উলিওৱা:
(ক) বানপানীৰ সময়ত তলত দিয়া কোনটো পৰিস্থিতিৰ সৃষ্টি হয়?
উত্তৰ: (i) বাঢ়নী পানীয়ে জলাশয়বোৰ ওপচাই পেলায়
(খ) বানপানী হ’লে তলৰ কোনটো সাৱধানতা অৱলম্বন কৰা হয়?
উত্তৰ: (i) ওখ নিৰাপদ ঠাইত আশ্ৰয় লোৱা
(গ) প্ৰাথমিক চিকিৎসাৰ বাকচ এটাত তলৰ কোনটো সামগ্ৰী থাকে?
উত্তৰ: (i) কেঁচী
(২) খালী ঠাই পূৰ কৰা:
(ক) আমাৰ ৰাজ্যত চ’ত-ব’হাগত বলা ধুমুহাক বৰদৈচিলা বোলে।
(খ) বাঢ়নী পানীয়ে বানপানীৰ সময়ত জলাশয়বোৰ ওপচাই পেলায়।
(গ) বানপানীৰ সময়ত য’তে-ত’তে শৌচ-প্ৰস্ৰাৱ কৰিলে পানী দূষিত হয়।
(৩) ‘ক’ অংশৰ লগত ‘খ’ অংশ মিলোৱা:
‘ক’ অংশ | ‘খ’ অংশ |
|---|---|
দুৰ্ঘটনা | প্ৰাথমিক চিকিৎসা |
দুৰ্যোগৰ সময়ত | সুৰক্ষা সামগ্ৰীৰ মোনা |
ভূমিকম্প | পৃথিৱীৰ উপৰিভাগ হঠাৎ কঁপি উঠা |
বানপানী | জলাশয়বোৰ পানীৰে উপচি পৰা |
(৪) প্ৰশ্নসমূহৰ উত্তৰ লিখা:
(ক) তিনিবিধ দুৰ্যোগৰ নাম লিখা।
উত্তৰ: তিনিবিধ প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগ হ’ল— বানপানী, ভূমিকম্প, আৰু ধুমুহা।
(খ) বানপানীত কেনেধৰণৰ দুৰ্ঘটনা হ’ব পাৰে?
উত্তৰ: বানপানীত মানুহ আৰু জীৱ-জন্তু পানীত ডুবি মৃত্যু হ’ব পাৰে; বানৰ সোঁতত ঘৰ-বাৰী, দলং আদি উটি যাব পাৰে; ছিঙি পৰা বিজুলীৰ তাঁৰ স্পৰ্শ কৰি বা নলাত পৰি দুৰ্ঘটনা ঘটিব পাৰে; আৰু বানপানীৰ পাছত কলেৰা, গ্ৰহণী, টাইফয়েডৰ দৰে মহামাৰী ৰোগ বিয়পিব পাৰে।
(গ) জাৱৰ-জোঁথৰ য’তে-ত’তে পেলোৱাৰ ফলত কেনেকৈ বানপানীৰ সৃষ্টি হয়?
উত্তৰ: য’তে-ত’তে পেলোৱা জাৱৰ-জোঁথৰ আৰু প্লাষ্টিকৰ আৱৰ্জনাবোৰ বৰষুণৰ পানীয়ে উটুৱাই নি নগৰ-চহৰৰ নলা-নৰ্দমাত জমা কৰে। ইয়াৰ ফলত পানী ওলাই যোৱা বাটবোৰ বন্ধ হৈ পৰে আৰু পথ-ঘাট পানীৰে উপচি কৃত্ৰিম বানপানীৰ সৃষ্টি কৰে।
(ঘ) ভূমিকম্প আহিলে কি কি সাৱধানতামূলক ব্যৱস্থা হাতত ল’ব লাগে?
উত্তৰ:
ভয়ত বিতত হৈ দৌৰা-দৌৰি কৰিব নালাগে।
ঘৰৰ ভিতৰত থাকিলে মজবুত টেবুল, ডেস্ক বা বিছনাৰ তলত সোমাই মূৰটো সুৰক্ষিত কৰিব লাগে।
পাৰিলে খৰখেদাকৈ বাহিৰৰ মুকলি ঠাইলৈ ওলাই আহিব লাগে।
ওখ গছ, পকী দেৱাল, বিজুলীৰ তাঁৰ আৰু খুঁটা আদিৰপৰা আঁতৰি থাকিব লাগে।
পাকঘৰৰ গেছ বা ষ্ট’ভ বন্ধ কৰিব লাগে আৰু বৈদ্যুতিক ছুইচ চুব নালাগে।
(ঙ) প্ৰাথমিক চিকিৎসা মানে কি?
উত্তৰ: দুৰ্ঘটনা বা দুৰ্যোগত আঘাতপ্ৰাপ্ত হোৱা ব্যক্তিক চিকিৎসকৰ ওচৰলৈ নিয়াৰ পূৰ্বে ততাতৈয়াকৈ যি প্ৰাথমিক শুশ্ৰূষা বা সাময়িক চিকিৎসা প্ৰদান কৰা হয়, তাকে প্ৰাথমিক চিকিৎসা (First Aid) বোলে।
(চ) দুৰ্যোগ বুলিলে কি বুজা?
উত্তৰ: যিবোৰ প্ৰাকৃতিক বা মানৱ-সৃষ্ট আকস্মিক ঘটনাই মানুহ, জীৱ-জন্তুৰ জীৱন আৰু সা-সম্পত্তিৰ বিস্তৰ ক্ষতিসাধন কৰে, সেইবোৰক দুৰ্যোগ (Disaster) বোলে (যেনে— বানপানী, ভূমিকম্প, ধুমুহা আদি)।
(ছ) দুৰ্যোগকালীন সুৰক্ষা সামগ্ৰীৰ মোনাত থকা সামগ্ৰীসমূহে দুৰ্যোগৰ সময়ত কেনেকৈ সহায় কৰে?
উত্তৰ: দুৰ্যোগকালীন মোনাত থকা শুকান খাদ্য আৰু বিশুদ্ধ পানীয়ে ক্ষুধা-পিপাসা নিবাৰণ কৰে; প্ৰাথমিক চিকিৎসাৰ সামগ্ৰীয়ে আঘাতপ্ৰাপ্ত হ’লে সহায় কৰে; টৰ্চলাইট আৰু মমবাতিয়ে এন্ধাৰত পোহৰ দিয়ে; আৰু জৰুৰী নথিপত্ৰ সুৰক্ষিত হৈ থাকে। ইয়াৰ ফলত জৰুৰী সময়ত জীৱন ৰক্ষা পৰে।
(৫) বানপানীৰ বিভিন্ন সময়ত কৰিবলগীয়া কামৰ তালিকা:
বানপানী হোৱাৰ আগতে | বানপানীৰ সময়ত | বানপানী হোৱাৰ পাছত |
|---|---|---|
ওখ আশ্ৰয়স্থল নিৰ্ণয় কৰি থোৱা আৰু দুৰ্যোগকালীন সুৰক্ষা মোনা সাজু কৰি ৰখা। | ডাঙৰসকলৰ সৈতে ওখ ঠাইত আশ্ৰয় লোৱা আৰু পোহনীয়া জীৱ-জন্তু মুকলি কৰি দিয়া। | খোৱা পানী উতলাই ফিল্টাৰ কৰি খোৱা আৰু ঘৰ-দুৱাৰ বীজাণুনাশকেৰে পৰিষ্কাৰ কৰা। |
অতিৰিক্ত প্ৰয়োজনীয় তথ্য:
অসমৰ দুটা বৃহৎ ভূমিকম্প: ১৮৯৭ চন আৰু ১৯৫০ চনত হৈছিল।
প্ৰাথমিক চিকিৎসাৰ বাকচত থকা সামগ্ৰী: কপাহ, বেণ্ডেজ, বীজাণুনাশক মলম / জুলীয়া ডেটল, চাবোন, থাৰ্মমিটাৰ, বিষ নিৰাময় মলম, কেঁচী, মাস্ক আৰু গ্ল’ভছ।
ধুমুহাৰ সাৱধানতা: ঘৰৰ ভিতৰতে থকা, খিৰিকী-দুৱাৰ আৰু আলমাৰিৰপৰা আঁতৰি থকা, বাহিৰৰ গছ আৰু বিজুলী তাঁৰৰ ওচৰলৈ নোযোৱা।