পাঠভিত্তিক প্ৰশ্নোত্তৰ আৰু ক্ৰিয়া-কলাপ

১। শুদ্ধ উত্তৰটো বাছি উলিওৱা:

• লুই পেষ্ট’ৰ এজন ________ মানুহ আছিল। 

  • উত্তৰ: (খ) বৈজ্ঞানিক দৃষ্টিভংগীৰ (বা (ঘ) আধুনিক)

• ‘সেই সময়ত এই ঘটনা ফ্ৰান্সবাসীৰ বাবে নাভূত-নাশ্ৰুত আছিল।’— এই বাক্যটোত কোনটো ঘটনাৰ কথা কোৱা হৈছে?

  • উত্তৰ: (খ) পেষ্ট’ৰৰ চিকিৎসাত জোছেফ বিপদৰপৰা মুক্ত হোৱাৰ ঘটনাটো

২। শব্দৰ অৰ্থ মিলোৱা:

• গৱেষণা = কোনো তত্ত্ব নিৰূপণৰ বাবে কৰা অন্বেষণ

• প্ৰতিষেধক ছিটা = সম্ভাব্য ৰোগৰপৰা ৰক্ষা কৰাৰ নিমিত্তে আগতীয়াকৈ দিয়া ছিটা

• অন্ধবিশ্বাসী = বিবেচনা নকৰাকৈ বিশ্বাস কৰোঁতা

• কাতৰ = ব্যাকুল

• প্ৰতিৰোধ = বাধা প্ৰদান

• মাৰাত্মক = মাৰি পেলাবৰ শক্তি থকা 

• বিবুধি = বিমোৰ

৩। তলত দিয়া প্ৰশ্নবোৰৰ উত্তৰ লিখা:

(ক) দোলে নামৰ গাঁওখন কোন দেশত অৱস্থিত?
উত্তৰ: দোলে নামৰ গাঁওখন ফ্ৰান্স দেশত অৱস্থিত।

(খ) পেষ্ট’ৰে নিজৰ চিকিৎসা পদ্ধতি প্ৰথমে ক’ত প্ৰয়োগ কৰিছিল?
উত্তৰ: পেষ্ট’ৰে নিজৰ প্ৰতিষেধক চিকিৎসা পদ্ধতি প্ৰথমে জন্তুৰ শৰীৰত প্ৰয়োগ কৰিছিল। (মানুহৰ ভিতৰত প্ৰথমে জোছেফ নামৰ ন বছৰীয়া ল’ৰাজনৰ শৰীৰত প্ৰয়োগ কৰিছিল।)

(গ) আগতে কুকুৰে কামোৰা মানুহক কেনেকৈ চিকিৎসা কৰা হৈছিল?
উত্তৰ: আগতে কুকুৰে কামোৰা স্থানত গৰম লোহাৰে ডাঁহি দি (লগাই দি) চিকিৎসা কৰা হৈছিল, যিটো বৰ যন্ত্ৰণাদায়ক আছিল।

(ঘ) জোছেফৰ লগত কি অঘটন ঘটিছিল?
উত্তৰ: জোছেফে এদিন বাটত খোজকাঢ়ি গৈ থাকোঁতে এটা বলিয়া কুকুৰে খেদি আহি তাক কামুৰি থকা-সৰকা কৰিছিল।

(ঙ) জলাতংক ৰোগ সম্পৰ্কে থকা মানুহৰ ভয় কেনেকৈ কমিল?
উত্তৰ: বিজ্ঞানী লুই পেষ্ট’ৰে জলাতংক ৰোগৰ প্ৰতিষেধক ছিটা উদ্ভাৱন কৰি কুকুৰে কামোৰা জোছেফক সুস্থ কৰি তোলাৰ পাছত জলাতংক ৰোগৰ নিশ্চিত চিকিৎসা ওলাল আৰু মানুহৰ মনৰপৰা ভয় কমিল।

(চ) পাঠটোত থকা ‘নাভূত-নাশ্ৰুত’ৰ সৰল অৰ্থটো বুজাই লিখা।
উত্তৰ: ‘নাভূত-নাশ্ৰুত’ কথাষাৰৰ অৰ্থ হ’ল— যিটো আগতে কেতিয়াও হোৱা নাই বা শুনা নাই (অভূতপূৰ্ব বা অতিশয় আচৰিত ঘটনা)।

৪। “এই ৰোগক মানুহে ঈশ্বৰৰ অভিশাপ বুলি ভাবিছিল”—

(ক) কি ৰোগক মানুহে ঈশ্বৰৰ অভিশাপ বুলি ভাবিছিল আৰু কিয় ভাবিছিল?
উত্তৰ: জলাতংক ৰোগক মানুহে ঈশ্বৰৰ অভিশাপ বুলি ভাবিছিল। কাৰণ সেই সময়ত এই ৰোগৰ কোনো চিকিৎসা নাছিল আৰু ৰোগত আক্ৰান্ত মানুহৰ যন্ত্ৰণাত ছটফটাই নিশ্চিত মৃত্যু হৈছিল।

(খ) এই কথা মানি নোলোৱা বিজ্ঞানীজনৰ নাম কি আছিল?
উত্তৰ: বিজ্ঞানীজনৰ নাম আছিল লুই পেষ্ট’ৰ।

(গ) তেওঁ জলাতংক ৰোগৰ প্ৰতিৰোধৰ বাবে কি আৱিষ্কাৰ কৰিছিল?
উত্তৰ: তেওঁ জলাতংক ৰোগৰ প্ৰতিৰোধৰ বাবে প্ৰতিষেধক ছিটা (Vaccine) আৱিষ্কাৰ কৰিছিল।

৫। “লুই পেষ্ট’ৰৰ এই উদ্ভাৱন বিশ্ববাসীৰ বাবে এক আশীৰ্বাদ।”— ব্যাখ্যা কৰা:

উত্তৰ: পূৰ্বতে জলাতংক ৰোগৰ কোনো উপযুক্ত চিকিৎসা নথকাৰ বাবে কুকুৰ-মেকুৰীয়ে কামুৰিলে হাজাৰ হাজাৰ মানুহৰ কৰুণ মৃত্যু ঘটিছিল। লুই পেষ্ট’ৰে যুক্তি আৰু বৈজ্ঞানিক দৃষ্টিভংগীৰে অহৰহ গৱেষণা কৰি জলাতংক ৰোগৰ প্ৰতিষেধক ছিটা উদ্ভাৱন কৰে আৰু জোছেফৰ জীৱন ৰক্ষা কৰে। ইয়াৰ ফলত সমগ্ৰ বিশ্ববাসী জলাতংকৰ দৰে মাৰাত্মক ৰোগৰ নিশ্চিত মৃত্যুৰপৰা ৰক্ষা পৰিল। সেয়েহে তেওঁৰ এই যুগান্তকাৰী আৱিষ্কাৰ সমগ্ৰ মানৱ সমাজৰ বাবে এক মহান আশীৰ্বাদ।

৬। ‘সাৱধানৰ মৰণ নাই’— তাৎপৰ্য লিখা:

উত্তৰ: ‘সাৱধানৰ মৰণ নাই’ মানে হ’ল— যদি আমি আগতীয়াকৈ সতৰ্ক আৰু সাৱধান হৈ চলোঁ, তেন্তে বহুতো বিপদৰপৰা নিজকে বচাই ৰাখিব পাৰোঁ। যেনে— ৰাস্তাত বা পোহনীয়া জন্তুৰ লগত সাৱধানে চলা, বলিয়া কুকুৰৰপৰা আঁতৰি থকা আৰু কুকুৰ বা মেকুৰীয়ে কামুৰিলে অন্ধবিশ্বাসত নাথাকি তৎক্ষণাত ডাক্তৰৰ ওচৰলৈ গৈ প্ৰতিষেধক ছিটা লোৱা।

ভাষা-অধ্যয়ন

৭। পুৰুষ, মহিলা আৰু উভয়লিংগ বুজোৱা শব্দসমূহ:

• পুৰুষ বুজোৱা শব্দ: ল’ৰা, পিতৃ, ৰজা

• মহিলা বুজোৱা শব্দ: ছোৱালী, মাতৃ, ৰাণী

• উভয় বুজোৱা শব্দ (উভয়লিংগ): কেঁচুৱা, সন্তান, সহপাঠী, মানুহ

৮। পাঠত থকা যুৰীয়া শব্দবোৰ:

• থকা-সৰকা

• মাক-দেউতাক

• উচিত-অনুচিত

• সৰু-বৰ

• নাভূত-নাশ্ৰুত

• চিন্তা-চৰ্চা

• খোজ-কাঢ়ি

জ্ঞান-সম্প্ৰসাৰণ

৯। কোনবোৰ জন্তুৱে কামুৰিলে জলাতংক ৰোগ হ’ব পাৰে:

• কুকুৰ ➔ [✔]

• মেকুৰী ➔ [✔]

• বান্দৰ ➔ [✔]

১০। জলাতংক ৰোগৰপৰা হাত সাৰি থাকিবলৈ সাৱধানতা:

1. পথৰ অচিনাকি বা বলিয়া কুকুৰ-মেকুৰী আৰু বনৰীয়া জন্তুৰপৰা আঁতৰি থাকিব লাগে আৰু সিহঁতক জোকাব নালাগে।

2. ঘৰৰ পোহনীয়া কুকুৰ আৰু মেকুৰীক সময়মতে জলাতংক প্ৰতিষেধক ছিটা দিব লাগে।

3. কুকুৰ বা মেকুৰীয়ে কামুৰিলে বা আঁচুৰিলে লগে লগে ক্ষতস্থানটো চাবোন আৰু পৰিষ্কাৰ পানীৰে কমেও ১৫ মিনিট ধুব লাগে।

4. কোনো বেজ বা জৰা-ফুকাৰ অন্ধবিশ্বাসত নপৰি লগে লগে চৰকাৰী চিকিৎসালয়লৈ গৈ জলাতংক প্ৰতিষেধক ছিটা (Anti-rabies vaccine) সম্পূৰ্ণ কৰিব লাগে।

১১। বৰ্ণক্ৰম অনুসৰি সজোৱা তালিকা আৰু শব্দাৰ্থ:

১২। প্ৰকল্প: অন্ধবিশ্বাসৰ বিৰুদ্ধে কাম কৰা অসমৰ এগৰাকী মহান ব্যক্তি

• ব্যক্তিৰ নাম: পদ্মশ্ৰী বীৰুবালা ৰাভা (Birubala Rabha)

• জীৱনী আৰু অৱদান: বীৰুবালা ৰাভা অসমৰ গোৱালপাৰা জিলাৰ এগৰাকী প্ৰখ্যাত সমাজ সংস্কাৰক। তেওঁ অসমৰ সমাজত প্ৰচলিত ‘ডাইনী হত্যা’ আৰু বিভিন্ন অন্ধবিশ্বাস-কুসংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে জীৱনজোৰা বলিষ্ঠ সংগ্ৰাম চলাইছিল। তেওঁ ‘মিছন বীৰুবালা’ নামৰ সংস্থা গঠন কৰি গাঁৱে গাঁৱে সজাগতা সভা পাতি মানুহৰ মনৰপৰা অন্ধবিশ্বাস দূৰ কৰাত মুখ্য ভূমিকা লৈছিল। তেওঁৰ এই অপূৰ্ব সমাজসেৱাৰ স্বীকৃতিস্বৰূপে ভাৰত চৰকাৰে তেওঁক ২০২১ চনত দেশৰ চতুৰ্থ সৰ্বোচ্চ অসামৰিক সন্মান ‘পদ্মশ্ৰী’ প্ৰদান কৰে।