পাঠ - ৪ : যোগ
১. প্ৰাথমিক যোগ আৰু স্থানীয় মানৰ সহায়ত যোগ (পৃষ্ঠা - ৪৬, ৪৭)
অকণ আৰু দেউতাকে চিঙা নেমুৰ মুঠ সংখ্যা (পৃষ্ঠা - ৪৬):
দেউতাকে চিঙিলে ১২টা আৰু অকণে চিঙিলে ১৪টা নেমু।
• স্থানীয় মানত যোগ: (১ দহক ২ একক) + (১ দহক ৪ একক) = ২ দহক ৬ একক
উত্তৰ: ১২ + ১৪ = ২৬টা নেমু।
• স্থানীয় মানত যোগ: (১ দহক ২ একক) + (১ দহক ৪ একক) = ২ দহক ৬ একক
উত্তৰ: ১২ + ১৪ = ২৬টা নেমু।
হাতত নৰখা যোগ (পৃষ্ঠা - ৪৬):
(ক) ৪৮ + ২১ = ৬৯
(খ) ৩৩ + ৬৪ = ৯৭
(গ) ৫২ + ৩৭ = ৮৯
(ক) ৪৮ + ২১ = ৬৯
(খ) ৩৩ + ৬৪ = ৯৭
(গ) ৫২ + ৩৭ = ৮৯
হাতত ৰখা যোগ (পৃষ্ঠা - ৪৭):
(ঘ) ৫৪ + ২৭ = ৮১
(ঙ) ৩৯ + ১২ = ৫১
(চ) ২৫ + ৩৮ = ৬৩
(ঘ) ৫৪ + ২৭ = ৮১
(ঙ) ৩৯ + ১২ = ৫১
(চ) ২৫ + ৩৮ = ৬৩
২. সংখ্যাৰেখাত জাঁপ মাৰি ১০০ গঠন (পৃষ্ঠা - ৪৭)
বিভিন্ন সংখ্যাৰে ১০০ গঠন কৰা:
• ৪০ + ৬০ = ১০০
• ৩০ + ৭০ = ১০০
• ২০ + ৮০ = ১০০
• ৫০ + ৫০ = ১০০
• ৪২ + ৫৮ = ১০০
• ১০ + ৯০ = ১০০
• ৪০ + ৬০ = ১০০
• ৩০ + ৭০ = ১০০
• ২০ + ৮০ = ১০০
• ৫০ + ৫০ = ১০০
• ৪২ + ৫৮ = ১০০
• ১০ + ৯০ = ১০০
৩. তিনিটা অংকৰ সংখ্যাৰ যোগ (পৃষ্ঠা - ৪৮, ৪৯, ৫০, ৫১)
মাৰ্বলৰ যোগফল নিৰ্ণয় (পৃষ্ঠা - ৪৮, ৪৯):
• ৰংমনৰ দোকানৰ বৈয়ামৰ মাৰ্বল: ১১২ + ১২৩ = ২৩৫টা
• হাতত ৰখা মাৰ্বলৰ যোগ: ১১৫ + ১৩৭ = ২৫২টা
• ৰংমনৰ দোকানৰ বৈয়ামৰ মাৰ্বল: ১১২ + ১২৩ = ২৩৫টা
• হাতত ৰখা মাৰ্বলৰ যোগ: ১১৫ + ১৩৭ = ২৫২টা
নিজে কৰি চাওঁ আহা (পৃষ্ঠা - ৪৯):
(ক) ১২৪ + ১৩২ = ২৫৬
(খ) ২২৩ + ১১৫ = ৩৩৮
(গ) ২১৩ + ৩২১ = ৫৩৪
(ঘ) ৪৬৫ + ৩২৪ = ৭৮৯
(ক) ১২৪ + ১৩২ = ২৫৬
(খ) ২২৩ + ১১৫ = ৩৩৮
(গ) ২১৩ + ৩২১ = ৫৩৪
(ঘ) ৪৬৫ + ৩২৪ = ৭৮৯
হাতত ৰখা যোগ (পৃষ্ঠা - ৫০, ৫১):
• ৪০৬ + ২৭৮ = ৬৮৪
• ৩৫৭ + ৫২৫ = ৮৮২
• ৬১৩ + ৩৪৯ = ৯৬২
• ৩৫৮ + ২১১ = ৫৬৯
• ২৪৪ + ৩২২ = ৫৬৬
• ৫৫০ + ৩১ = ৫৮১
• ৩৬৩ + ৫২২ = ৮৮৫
• ৪০৬ + ২৭৮ = ৬৮৪
• ৩৫৭ + ৫২৫ = ৮৮২
• ৬১৩ + ৩৪৯ = ৯৬২
• ৩৫৮ + ২১১ = ৫৬৯
• ২৪৪ + ৩২২ = ৫৬৬
• ৫৫০ + ৩১ = ৫৮১
• ৩৬৩ + ৫২২ = ৮৮৫
গীতিকাৰ বজাৰৰ খৰচ (পৃষ্ঠা - ৫১):
পাচলিৰ মূল্য ২৫০ টকা আৰু কণীৰ মূল্য ৫৫ টকা।
মুঠ খৰচ = ২৫০ + ৫৫ = ২০০ + ৫০ + ৫০ + ৫ = ২০০ + ১০০ + ৫ = ৩০৫ টকা।
পাচলিৰ মূল্য ২৫০ টকা আৰু কণীৰ মূল্য ৫৫ টকা।
মুঠ খৰচ = ২৫০ + ৫৫ = ২০০ + ৫০ + ৫০ + ৫ = ২০০ + ১০০ + ৫ = ৩০৫ টকা।
৪. ব্যৱহাৰিক সমস্যামূলক প্ৰশ্নৰ সমাধান (পৃষ্ঠা - ৫০, ৫২)
(ক) থিয়েটাৰৰ টিকট বিক্ৰী (পৃষ্ঠা - ৫০):
প্ৰথম দৰ্শনীৰ বিক্ৰী হ'ল ১৭৮টা আৰু দ্বিতীয় দৰ্শনীৰ বিক্ৰী হ'ল ১৫৫টা টিকট।
সমাধান: ১৭৮ + ১৫৫ = ৩৩৩টা টিকট।
(খ) কমলৰ মাটিৰ চাকি বিক্ৰী (পৃষ্ঠা - ৫২):
এটা বস্তাত ২৩৪গছি আৰু আনটো বস্তাত ১৭৮গছি চাকি আছে।
সমাধান: ২৩৪ + ১৭৮ = ৪১২গছি চাকি।
(গ) নাজমাৰ ফল কিনাৰ খৰচ (পৃষ্ঠা - ৫২):
আপেল কিনিলে ৩৫৬ টকাৰ আৰু কল কিনিলে ২২৮ টকাৰ।
সমাধান: ৩৫৬ + ২২৮ = ৫৮৪ টকা।
(ঘ) বিদ্যালয়ৰ পুথিভঁৰালৰ কিতাপ (পৃষ্ঠা - ৫২):
পুথিভঁৰালত পূৰ্বতে আছিল ১৩০খন কিতাপ। প্ৰাক্তন ছাত্ৰই আগবঢ়ালে ১১৫খন কিতাপ।
সমাধান: ১৩০ + ১১৫ = ২৪৫খন কিতাপ।
(ঙ) পথাৰত থকা মুঠ কুঁহিয়াৰ (পৃষ্ঠা - ৫২):
৮৫ডাল কুঁহিয়াৰ বিক্ৰী কৰাৰ পাছতো পথাৰত ৭৩ডাল কুঁহিয়াৰ থাকিল।
সমাধান: ৮৫ + ৭৩ = ১৫৮ডাল কুঁহিয়াৰ।
প্ৰকল্প: দুটা সংখ্যা যোগ কৰি ৫৪৮ নিৰ্ণয় কৰা (পৃষ্ঠা - ৫২):
| (ক) ২২২ + ৩২৬ = ৫৪৮ | (ঙ) ২৩৩ + ৩১৫ = ৫৪৮ |
| (খ) ৪২১ + ১২৭ = ৫৪৮ | (চ) ৩২৩ + ২২৫ = ৫৪৮ |
| (গ) ২১৮ + ৩৩০ = ৫৪৮ | (ছ) ১৩১ + ৪১৭ = ৫৪৮ |
| (ঘ) ৪৩৭ + ১১১ = ৫৪৮ | (জ) ১১৯ + ৪২৯ = ৫৪৮ |
৫. পথালিকৈ যোগ আৰু সংখ্যাৰ খেল (যাদুকৰী বৰ্গ) (পৃষ্ঠা - ৫৩)
পথালিকৈ যোগ কৰা:
• ৩৪৫ + ২৩৩ = ৫৭৮ | ২৭৪ + ৭২৫ = ৯৯৯
• ৮২৩ + ১৫৪ = ৯৭৭ | ৬০৫ + ১৭৩ = ৭৭৮
• ৭৫১ + ২১৮ = ৯৬৯ | ১৫২ + ৩২৬ = ৪৭৮
• ৪০৫ + ৫১০ = ৯১৫
• ৩৪৫ + ২৩৩ = ৫৭৮ | ২৭৪ + ৭২৫ = ৯৯৯
• ৮২৩ + ১৫৪ = ৯৭৭ | ৬০৫ + ১৭৩ = ৭৭৮
• ৭৫১ + ২১৮ = ৯৬৯ | ১৫২ + ৩২৬ = ৪৭৮
• ৪০৫ + ৫১০ = ৯১৫
সংখ্যাৰ খেল: ১২১ৰ পৰা ১২৯লৈ সংখ্যাৰে যাদুকৰী বৰ্গ পূৰণ কৰা (যোগফল = ৩৭৫):
(প্ৰতিটো শাৰী, স্তম্ভ আৰু কোণীয়াকৈ যোগ কৰিলে যোগফল ৩৭৫ হয়)
৬. তিনিটা সংখ্যাৰ যোগ আৰু মিলোৱা (পৃষ্ঠা - ৫৪)
'ক' অংশৰ লগত 'খ' অংশ মিলোৱা:
• ৪৫ + ৩৯ → ৮৪
• ২৪০ + ১২ → ২৫২
• ৭৮৪ + ৬৩ → ৮৪৭
• ৪৪৫ + ২৩৯ → ৬৮৪
• ৫০৭ + ১৪৮ → ৬৫৫
• ৪৫ + ৩৯ → ৮৪
• ২৪০ + ১২ → ২৫২
• ৭৮৪ + ৬৩ → ৮৪৭
• ৪৪৫ + ২৩৯ → ৬৮৪
• ৫০৭ + ১৪৮ → ৬৫৫
তিনিটা সংখ্যাৰ যোগ:
(ক) ১২৫ + ২১১ + ৩২২ = ৬৫৮
(খ) ৫১২ + ২৪৪ + ১৩৫ = ৮৯১
(গ) ২৪৩ + ১১০ + ২৩৫ = ৫৮৮
(ঘ) ৩২৬ + ১৭২ + ২১৪ = ৭১২
(ঙ) ১৪০ + ২৩১ + ৩১২ = ৬৮৩
(চ) ৪১০ + ১০৫ + ২২৪ = ৭৩৯
(ক) ১২৫ + ২১১ + ৩২২ = ৬৫৮
(খ) ৫১২ + ২৪৪ + ১৩৫ = ৮৯১
(গ) ২৪৩ + ১১০ + ২৩৫ = ৫৮৮
(ঘ) ৩২৬ + ১৭২ + ২১৪ = ৭১২
(ঙ) ১৪০ + ২৩১ + ৩১২ = ৬৮৩
(চ) ৪১০ + ১০৫ + ২২৪ = ৭৩৯
নিজে কৰোঁ আহা (পৃষ্ঠা - ৫৪):
(ক) মাৰ্বলৰ যোগফল:
ৰবিনাৰ ২৩টা, মাণিকৰ ১২টা আৰু বৰষাৰ ২৪টা মাৰ্বল আছে।
উত্তৰ: ২৩ + ১২ + ২৪ = ৫৯টা মাৰ্বল।
(খ) পুথিভঁৰালৰ কিতাপ:
ইংৰাজী ১১২খন, অসমীয়া ২৩৪খন আৰু হিন্দী ১২২খন কিতাপ আছে।
উত্তৰ: ১১২ + ২৩৪ + ১২২ = ৪৬৮খন কিতাপ।
(ক) মাৰ্বলৰ যোগফল:
ৰবিনাৰ ২৩টা, মাণিকৰ ১২টা আৰু বৰষাৰ ২৪টা মাৰ্বল আছে।
উত্তৰ: ২৩ + ১২ + ২৪ = ৫৯টা মাৰ্বল।
(খ) পুথিভঁৰালৰ কিতাপ:
ইংৰাজী ১১২খন, অসমীয়া ২৩৪খন আৰু হিন্দী ১২২খন কিতাপ আছে।
উত্তৰ: ১১২ + ২৩৪ + ১২২ = ৪৬৮খন কিতাপ।
৭. জাঁপ মাৰি খালী ঠাই পূৰণ আৰু সংখ্যাৰ পৰিৱৰ্তন (পৃষ্ঠা - ৫৫, ৫৬, ৫৭)
জাঁপ মাৰি তালিকা পূৰ কৰা (পৃষ্ঠা - ৫৫):
| ৫কৈ জাঁপ | ৭কৈ জাঁপ | ৮কৈ জাঁপ | ১০কৈ জাঁপ |
|---|---|---|---|
| ২৬ → ৩১ → ৩৬ → ৪১ | ১৭ → ২৪ → ৩১ → ৩৮ | ১২ → ২০ → ২৮ → ৩৬ | ১১২ → ১২২ → ১৩২ → ১৪২ |
| ৪১ → ৪৬ → ৫১ → ৫৬ | ৩৩ → ৪০ → ৪৭ → ৫৪ | ২৩ → ৩১ → ৩৯ → ৪৭ | ২১৩ → ২২৩ → ২৩৩ → ২৪৩ |
| ৭২ → ৭৭ → ৮২ → ৮৭ | ৬৪ → ৭১ → ৭৮ → ৮৫ | ৪৫ → ৫৩ → ৬১ → ৬৯ | ৪১৫ → ৪২৫ → ৪৩৫ → ৪৪৫ |
১, ১০ আৰু ১০০ যোগ কৰিলে পৰিৱৰ্তন (পৃষ্ঠা - ৫৬):
• ১৩৩ৰ লগত:
১ যোগ কৰিলে: ১৩৩ + ১ = ১৩৪ (এককৰ অংক ১ বাঢ়ে)
১০ যোগ কৰিলে: ১৩৩ + ১০ = ১৪৩ (দহকৰ অংক ১ বাঢ়ে)
১০০ যোগ কৰিলে: ১৩৩ + ১০০ = ২৩৩ (শতকৰ অংক ১ বাঢ়ে)
• ৩৪৭ৰ লগত:
১ যোগ কৰিলে: ৩৪৭ + ১ = ৩৪৮
১০ যোগ কৰিলে: ৩৪৭ + ১০ = ৩৫৭
১০০ যোগ কৰিলে: ৩৪৭ + ১০০ = ৪৪৭
• ১৩৩ৰ লগত:
১ যোগ কৰিলে: ১৩৩ + ১ = ১৩৪ (এককৰ অংক ১ বাঢ়ে)
১০ যোগ কৰিলে: ১৩৩ + ১০ = ১৪৩ (দহকৰ অংক ১ বাঢ়ে)
১০০ যোগ কৰিলে: ১৩৩ + ১০০ = ২৩৩ (শতকৰ অংক ১ বাঢ়ে)
• ৩৪৭ৰ লগত:
১ যোগ কৰিলে: ৩৪৭ + ১ = ৩৪৮
১০ যোগ কৰিলে: ৩৪৭ + ১০ = ৩৫৭
১০০ যোগ কৰিলে: ৩৪৭ + ১০০ = ৪৪৭
কাৰ্ডৰ খেল (১ ৰ পৰা ৫ লৈ অংক ব্যৱহাৰ কৰি - পৃষ্ঠা ৫৭):
• যোগফল আটাইতকৈ ডাঙৰ হ'বলৈ: শতকৰ স্থানত ডাঙৰ অংক ৫ আৰু ৪ বহুৱাব লাগিব।
যেনে: ৫৩২ + ৪১০ = ৯৪২
• যোগফল আটাইতকৈ সৰু হ'বলৈ: শতকৰ স্থানত সৰু অংক ১ আৰু ২ বহুৱাব লাগিব।
যেনে: ১২৪ + ২৩৫ = ৩৫৯
• যোগফল আটাইতকৈ ডাঙৰ হ'বলৈ: শতকৰ স্থানত ডাঙৰ অংক ৫ আৰু ৪ বহুৱাব লাগিব।
যেনে: ৫৩২ + ৪১০ = ৯৪২
• যোগফল আটাইতকৈ সৰু হ'বলৈ: শতকৰ স্থানত সৰু অংক ১ আৰু ২ বহুৱাব লাগিব।
যেনে: ১২৪ + ২৩৫ = ৩৫৯